هنــرهشــتم

ارتباطات مهمترین فن در زندگی محسوب می شود. همه ما در تمام مدت روز به   گونه ای با یکدیگر در ارتباطیم.

حال به این پرسش پاسخ دهید: شما به طور قطع سالهایی از عمر خویش را صرف خواندن و نوشتن کرده اید؛ سالیان درازی را به یادگیری سخن گفتن اختصاص داده اید، اما درباره گوش کردن چقدر سعی خود را مبذول داشته اید؟

گوش کردن ناشی از همدلی

رعایت اصل "نخست بخواهید بفهمید" مستلزم تغییر ژرف و عمیقی در برداشت و نگرش شماست. اغلب مردم با نیت پاسخ دادن به سخنان دیگران گوش می کنند و نه اینکه قصد درک آن را داشته باشند. به بیانی دیگر یا حرف می زنند یا خود را برای حرف زدن آماده می کنند. در حقیقت سخنان فرد دیگر را می شنوند و سپس برحسب سلیقه و بینش شخصی خود آن را تفسیر و توجیه می کنند.

گوش دادن ناشی از همدلی این نیست که صرفاً به دقت به سخنان دیگران گوش کنید، چراکه دقیق گوش کردن صرف، منش و روابط فرد دیگر را نادیده می گیرد.

گوش کردن ناشی از همدلی یعنی گوش کردن با نیت درک کردن؛ اینکه قبل از هرچیز جویای تفاهم باشید. این برداشت کاملا متفاوتی از گوش کردن است وقتی گوش کردن با دردآشنایی آمیخته شود چارچوبهای ذهنی درهم شکسته و فرو می ریزد؛ انگاه شنونده دنیا را همانطور که گوینده می بیند خواهد دید و برداشتها و احساسات اورا به خوبی درک خواهد کرد. طبیعی است که ارتباطات افراد تنها زمانی به حد اعلای  بهره وری می رسد که طرفین از درک صحیحی برخوردار باشند.

قبل از تجویز تشخیص دهید

قبل از تجویز هر نسخه شفا بخش نخست بهتر است که فرد مقابل را درک کرده و از مشکلاتش به خوبی سردرآوریم. رعایت این اصل به رغم دشوار و مخاطره آمیز بودنش در بسیاری از جنبه های زندگی ما صدق می کند. به هر تقدیر شاه کلید قضاوت خوب و صحیح، درک درست است. اگر هر کاری را با داوری آغاز کنیم، هرگز درک کاملی از موقعیتها نخواهیم داشت. نخست بخواهید بفهمید اصل صحیحی است که در تمام ارتباطات ما صدق می کند.

چهار برخورد ناشی از قیاس به نفس

اغلب ما هنگام گوش کردن به سخنان دیگران، عقاید، احساسات، انتظارات و داوریهای خود را دخالت می دهیم و به طور غیر ارادی می کوشیم که برای پاسخ به یکی از چهار روش ذیل توسل جوییم:

1. ارزیابی: با انجام کاری موافقیم یا مخالف
2. بازجویی: با توسل به چارچوبهای ذهنی خود، مخاطب را سئوال پیچ کنیم.
3. تحمیل پند و اندرز: براساس تجارب شخصیمان نصایح حکیمانه خود را بر دیگران تحمیل می کنیم.
4. تعبیر و تفسیر: رفتار و انگیزه های دیگران را بر حسب رفتار و انگیزه های خود می سنجیم.

راه حل و برخورد صحیح:

1. مضمون تقلیدی (بیان مجدد جمله) 
2. بیان کردن محتوا در قالب الفاظ دیگر
3. انعکاس احساسات